• szkody materialne
• krzywdy moralne
• zmiany w psychice

W ramach wiktymologii bada się rolę ofiary w genezie przestępstwa, ustala czynniki decydujące o podatności wiktymizacyjnej i charakterystyki osób w najwyższym stopniu na to narażonych, poszukuje się dodatkowo metod zapobiegania temu zjawisku, głównie ustaleniem czynników tworzących podatność na stanie się ofiarą przestępstwa a metod zapobiegania temu.

Badania pokazują, że każda wiktymizacja prawdopodobnie powiększać podatność na ponowne stanie się ofiarą. Zwraca się uwagę na ryzykowny krok wystąpienia wiktymizacji wtórnej, podczas gdy frajer przestępstwa apiać doznaje krzywdy i cierpienia z powodu niewłaściwych procedur procesowych. Chodzi np. o wielokrotne przesłuchiwanie ofiar przestępstw na tle seksualnym.

Koło emocji Plutchika

Spis treści

• 1 Podstawowa idea
  • 1.1 Obwód emocji Plutchika
• 2 Dziesiątka postulatów
• 3 Kombinacje i przeciwieństwa
• 4 Oznaczanie emocji w kwestiach przetrwania
• 5 Bibliografia
• 6 Zobacz też

//

Podstawowa idea

Główną sugestią Plutchika jest wydarzenie, że możemy doświadczać mieszaninę pierwotnych emocji. Polega to na łączeniu poszczególnych emocji w integralność, tworząc w wyższym stopniu złożone emocje. Łączenie to doprowadza do stworzenia kombinacji odpowiedzialnych za konkretne przeżycia.

Obwód emocji Plutchika

Trójwymiarowy diagram Plutchika opisuje zależności między różnymi emocjami, analogicznymi do kolorów na kole. Aspekt nastroszony reprezentuje siła, a obwód poziome reprezentuje wielkość podobieństwa. Emocje przeciwległe na kole są emocjami przeciwnymi. Wedle Plutchika nie możemy zobaczyć ich w tym samym czasie. W dwuwymiarowym rzucie diagramu, emocje w pustych przestrzeniach tworzą podstawowe diady, które są mieszaniną dwóch podstawowych emocji.

Dziesiątka postulatów

Plutchik opisuje swoje główne założenia w dziesięciu postulatach:

1. Pojęcie emocji ma wykorzystanie na wszystkich poziomach ewolucji i jednakowo podczas gdy do ludzi, odnosi się podobnie do zwierząt.
2. Emocje mają ewolucyjne źródło i u różnych gatunków rozwinęły różne formy ekspresji.
3. Emocje pełnią rolę adaptacyjną, pomagając organizmom przeżyć zagrożenia stwarzane przez środowisko.
4. Pomimo różnic w formach wyrażania emocji u różnych gatunków, wolno poznać pewne wspólne elementy a ogólne wzorce.
5. Istnieje niewielka numer podstawowych, pierwotnych emocji stanowiących jakiś prototyp
6. Wszystkie inne emocje są stanami pochodnymi, występują w charakterze kombinacje, mieszaniny bądź stosunki podstawowych emocji.
7. Pierwotne emocje są to hipotetyczne konstrukty, swojego rodzaju stany zjednoczone ameryki północnej idealne, których właściwości i cechy są wnioskowane bezpośrednio.
8. Pierwotne emocje mogą być scharakteryzowane w postaci par biegunowych przeciwieństw.
9. Wszystkie emocje różnią się poniżej względem stopnia podobieństwa do siebie nawzajem.
10. Każda afekt być może odbywać się w różnym stopniu natężenia i na różnym poziomie pobudzenia.

Kombinacje i przeciwieństwa

Emocje w jakiś fortel sąsiadujące na diagramie, jak są odczuwane równolegle, mogą być połączone w nowe emocje. Mikstura dwóch dowolnych pierwotnych emocji jest nazywana przez Plutchika diadą. Na przypadek, diada radości i zaufania to miłość. Diady z przeciwstawnych emocji nie mogą stać się utworzone, albowiem zachodzi między nimi konflikt.

Przykłady:

Podstawowe diady (często odczuwalne)
Drugorzędne diady (nieraz odczuwalne)
Trzeciorzędne diady (rzadziej odczuwalne)
Przeciwieństwa

radość + ufność → miłość
radość + groza → impresja winy
radość + niespodzianka → zachwyt
radość + nieszczęście → konflikt

zaufanie + groza → uległość
zaufanie + niespodzianka → ciekawość
zaufanie + bieda → sentymentalizm
zaufanie + awersja → konflikt,

strach + zdziwienie → poruszenie
strach + troska → rozpacz
strach + obrzydzenie → wstyd
strach + gniew → konflikt

zaskoczenie + zmartwienie → rozczarowanie
zaskoczenie + obrzydzenie → szok
zaskoczenie + gniew → oburzenie
zaskoczenie + przeczuwanie → konflikt

smutek + obrzydzenie → żal
smutek + gniew → cierpienie
smutek + przeczuwanie → pesymizm
-

wstręt + gniew → zawiść
wstręt + przeczuwanie → cynizm
wstręt + ubaw → patologia
-

gniew + przeczuwanie → agresja
gniew + zabawa → duma
gniew + wiara → dominacja
-

przeczuwanie + uciecha → optymizm
przeczuwanie + ufność → fatalizm
przeczuwanie + groza → lęk
-

Cechowanie emocji w kwestiach przetrwania

Różne wydarzenia, przechodząc w mózgu przez sprawa sądowa rozpoznawania, uruchamiają adekwatne im emocje. Z kolei emocje te powodują konkretne działania pasujące do bodźca wydarzenia. Behawior to jest wielką ewolucyjną korzyścią.

Na przykład:

• Zjadając niezjadliwy (niejadalny) cel zidentyfikujemy go w charakterze “toksyna” i zostanie wówczas bez ogródek aktywowana ekscytacja wstrętu. Jej następstwem jest konkretne behawior (np. wymiotowanie), którego celem jest pozbycie się obiektu z organizmu.

Bibliografia

1. Plutchik R. (1980), Emotion: A Psychoevolutionary Synthesis, New York: Harper and Row, ISBN 0060452358

Zobacz też

• emocja
• afekt
• nastrój
• popęd

• 1 Założenie emocji Plutchika
• 2 Podstawowa idea
  • 2.1 Krąg emocji Plutchika
• 3 Dziesiątka postulatów
• 4 Bibliografia
• 5 Zobacz też

//

Hipoteza emocji Plutchika

W latach 1960-80 psycholog Robert Plutchik opracował teorię emocji, w której założono tytuł własności ośmiu podstawowych emocji, ewolucyjnie w rzeczy samej rozwiniętych. Wszystkie inne emocje wynikają z tych emocji. Hipoteza emocji Plutchika została ogłoszona w 1980 roku a jej pełna określenie to “Psychoewolucyjna założenie emocji podstawowych” (”Psychoevolutionary theory of basic emotions”).

Koło emocji Plutchika

Podstawowa idea

Podstawowa rzecz teorii emocji Plutchika polega na łączeniu poszczególnych emocji w integralność, tworząc z większym natężeniem złożone emocje. Łączenie to w konsekwencji doprowadza do stworzenia kombinacji emocji odpowiedzialnych za konkretne przeżycia.

Obwód emocji Plutchika

Jest to promieniowy diagram Roberta Plutchika opisujący strukturę emocji podstawowych i ich pierwszych pochodnych.

Dziesiątka postulatów

Plutchik opisuje swoje główne założenia w dziesięciu postulatach:

1. Pojęcie emocji ma przeznaczenie na wszystkich poziomach ewolucji i jednakowo podczas gdy do ludzi, odnosi się ponadto do zwierząt.
2. Emocje mają ewolucyjne korzenie i u różnych gatunków rozwinęły różne formy ekspresji.
3. Emocje pełnią rolę adaptacyjną, pomagając organizmom utrzymać się przy życiu zagrożenia stwarzane przez środowisko.
4. Pomimo różnic w formach wyrażania emocji u różnych gatunków, wolno rozpoznać pewne wspólne elementy natomiast ogólne wzorce.
5. Istnieje niewielka numer podstawowych, pierwotnych emocji stanowiących niejaki prototyp
6. Wszystkie inne emocje są stanami pochodnymi, występują jak kombinacje, mieszaniny albo relacje podstawowych emocji.
7. Pierwotne emocje są to hipotetyczne konstrukty, swojego rodzaju stany zjednoczone idealne, których właściwości i cechy mogą jeno być wywnioskowane z różnego rodzaju przesłanek.
8. Pierwotne emocje mogą być scharakteryzowane w postaci par biegunowych przeciwieństw.
9. Wszystkie emocje różnią się wobec względem stopnia podobieństwa do siebie nawzajem.
10. Każda uniesienie przypadkiem dziać się w róźnym stopniu natężenia i na różnym poziomie pobudzenia.

Bibliografia

1. Robert Plutchik (1980), Emotion: A Psychoevolutionary Synthesis, New York: Harper and Row, ISBN 0060452358

Zobacz też

• emocja,
• afekt,
• nastrój,
• popęd

Megalomania to koncentracja na własnej doskonałości, samozadowoleniu natomiast świadomości własnej wartości, znaczenia i możliwości.

Pojęciem tym określa się potocznie zawyżoną nieprawidłową samoocenę, jakkolwiek dodatkowo układ urojeń, tzw. urojenia wielkościowe w zaburzeniach o charakterze psychotycznym.

Trzej przyjaciele oglądający widowisko sportowe pilki nożnej

Przyjaźń – podług Arystotelesa, jedna z cnót , jakkolwiek by było, w przeciwieństwie do cnót kardynalnych, nie jest płeć słaba cnotą normatywną. Mędrzec ów twierdzi i, że istnieje nieco rodzajów przyjaźni: idealna (teleia philia, będąca wartością samą w sobie), a takie, z których każda ma dopełniać jakiś zamierzenie (zadowolenie albo użyteczność).

Większość ludzi uważa, że ich przyjaciele przyzwoicie ich znają. Chociaż badania wykazały, że w większości przypadków jest to iluzja związane z chęcią poprawy samooceny . Wierząc, że przyjaciołom zależy na nas, budujemy impresja własnej wartości.

Przyjaźń w kontekście socjologicznym jest twardo związana z nieprzyjaźnią. Komunalny przeciwnik wybitnie efektywnie cementuje więzi między przyjaciółmi, a jednym z narzędzi służących do tego jest niesprawdzona wiadomość . Przyjaciele mają tendencję do wyolbrzymiania negatywnych gildia swych nieprzyjaciół i pomijania ich gildia pozytywnych.

Zawieranie przyjaźni odbywa się w inny podejście, zależnie od kultury i powiązań religijnych. Niektóre z wyrazami przyjaźni są zawierane na skroś wątpliwość: “Azaliż chciałbyś/chciałabyś stać się moim przyjacielem” albo w odrębny paralelny droga, od czasu do czasu towarzyszy pod ręką tym obietnice i przysięgi. Co chwila rzadziej spotykana jest wyrażenie braterstwa krwi.

Z badań wynika również, że sztama przypadkiem mieć dalszy plan genetyczne: najsilniejsze pęta łączą nas z ludźmi genetycznie do nas podobnymi . Przypadkiem to równolegle oddawać życie uprzedzeń rasowych i innych form ksenofobii.

Sam metryka nawiązywania przyjaźni ma również czynnik sprawczy biologiczne - jest ściśle skrępowany z tzw. pierwszym wrażeniem. Z badań wynika, że nieświadomą decyzję o chęci bliższego poznania danej osoby podejmujemy w ciągu jeno 10 minut od pierwszego z nią kontaktu .

Przypisy

1. ↑ Etyka nikomachejska, VIII, 1155a2
2. ↑ “Journal of Consumer Research”
3. ↑ “Personal Relationships”
4. ↑ “Nations and Nationalism”
5. ↑ “Psychological Science”
6. ↑ “Journal of Social and Personal Relationships”

Bibliografia

• Wright Robert: Moralne zwierzę. ISBN 83-7337-634-8.

Zobacz też

• przyjaciel

Linki zewnętrzne

• The Friendship Page (en)

Zobacz w Wikicytatach kolekcję cytatów
o przyjaźni